Üst Düzey Bilişsel Beceriler Nelerdir?

0
4 views

Üst Düzey Bilişsel Beceriler Nelerdir?

Chicago Üniversitesi profesörü, Benjamin Bloom ünlü ‘Eğitsel Hedeflerin Taksonomisi’ çalışmasını 1956 yılında açıklamıştır. Bloom’un saptadığı bilişsel alanın 6 aşaması geçtiğimiz 50 yıl boyunca öğretimde öğrencilerin üst düzey düşünme becerilerini geliştirmek ve teşvik etmek için kullanılmaktadır.

  1. Bilgi
  2. Kavrama
  3. Uygulama
  4. Analiz
  5. Sentez
  6. Değerlendirme

Bilgi
Bilginin hatırlanması ya da anlaşılması. Gösterilen eşyaların isimlerini söylemek, bir kavramı tanımlamak, bir nesne ya da olgu ile ilgili bazı özellikleri görünce tanımak. İşlem fiilleri: tanımlama, sınıflandırma, yerleştirme, taslak haline getirme, örnek verme, düşünceyi gerçekten ayırt etme, listeleme, isimlendirme, saptama, gösterme, anlama, hatırlama, eşleştirme.

Kavrama

Anlama, çevirme, başka sözcüklerle anlatma, yorumlama ya da diğer biçimdeki materyallere dönüştürme yeteneği. İki nesneyi/olayı karşılaştırma, bir kavramı kendi kelimelerini kullanarak tanımlama, özetleme, orijinal bir örnek verme. İşlem fiilleri: özetleme, anlatma, yorumlama, açıklama, karşılaştırma, dönüştürme, ayırt etme tahmin etme, başka şekillerde ifade etme kanıtlama, görselleştirme, yeniden belirtme, yeniden yazma, örnek verme.

Uygulama

Bilgiyi kullanma ve bilgiyi bir ortamdan diğerine transfer etme yeteneği (Öğrenilmiş bilgiyi yeni durumlarda kullanma). Bir matematik problemini çözmek, önerilen bir iş planının sonuçlarını tahmin etmek. İşlem fiilleri: çözme, resimleme, hesaplama, yorumlama, maniple etme, kestirme, gösterme, uygulama, sınıflandırma değiştirme, eyleme geçirme, sunma, hesap etme, yürütme.

Analiz 

Ayrıntıları saptama ve bir durumun ya da bilginin parçalarını ayrıştırma ve bulma yeteneği. İlke ve genellemeleri tanıma gibi davranışları içerir. İşlem fiilleri: analiz etme, düzenleme, sonuç çıkarma, seçme, şemalaştırma, ayırt etme, zıtlıkları belirleme, karşılaştırma,  kategorize etme, taslak halinde anlatma, bağlantı kurma.

Sentez 

Büyük resmi oluşturmak için parçaları birleştirme yeteneği. Öğrencinin bir problemle  ilgili öğeleri düzenlemesi, farklı kaynaklardan bilgileri kullanarak kendine özgü bir  ürün geliştirmesi davranışlarını kapsar. İşlem fiilleri: tasarım yapma, hipotez bulma,  destekleme, yazma, rapor çıkarma, toplama, uyarlama, geliştirme, tartışma, planlama, karşılaştırma, yaratma, yapılandırma, yeniden düzenleme, hazırlama, organize etme.

Değerlendirme 
Bir değeri ya da bilgiyi uygun kriterler kullanarak sorgulama yeteneği, belirli bir görüş ya da öneriyi eleştirmek ya da savunmak gibi davranışları içerir. İşlem fiilleri: değerlendirme, seçme, tahmin etme, yargılama, savunma, değer biçme, eleştirme, kanıtlama, tartışma, sebepleri destekleme, sonuçlandırma, takdir etme, oranlama.

CEVAP VER